Nánast allir kattaeigendur telja að kettir æli bara, og það er ástæðan fyrir því að vandamál fá að ganga í mörg ár. Köttur sem ælir oftar en einu sinni í mánuði á að fara til dýralæknis. Hárbolti af og til er þolanlegur, hárbolti í hverri viku er merki um eitthvað annað.

Hversu langt frá matnum?

Ein spurning greinir tvö gjörólík vandamál: kom það með áreynslu, eða kom það bara upp?

Uppköst eru áreynsla. Kötturinn ýtir með kviðnum og gefur frá sér hljóð á undan. Óunninn matur kemur upp án áreynslu, oftast strax eftir át, og maturinn er enn ótugginn. Það er hraðát eða vélinda, ekki magi. Heil korn tveimur mínútum eftir át eru vandamál sem leysist heima. Uppköst tveimur klukkustundum eftir át eru dýralæknismál.

Hraðát

Köttur sem gleypir matinn og skilar honum aftur eftir tvær mínútur er ekki með magavandamál, hann borðaði of hratt. Þetta er algengast á fjölkattaheimili þar sem einn borðar hratt af því hinn bíður, og hjá ketti sem fær tvær stórar máltíðir og er of svangur þegar þær koma.

Fjórar lausnir: fleiri smærri máltíðir, sami skammtur skipt í fjórar, skál sem hægir á átinu, fóðurþraut, eða þurrfóðrið dreift á flatan flöt.

Skálin sjálf skiptir máli. Djúp og þröng skál er óþægileg fyrir kött. Hann vill sjá út á meðan hann borðar og hann vill ekki þrengja hausnum ofan í skál. Breið og grunn skál úr keramík eða gleri er betri, og fyrir suma ketti breytir hún öllu. Mikið er talað um veiðihárin í þessu samhengi og gögnin um það eru þunn, en skálin er samt betri af öðrum ástæðum. Skálar eru hér.

Hárboltinn

Tunga kattarins er þakin krókum sem snúa inn, svo það sem hann greiðir úr feldinum getur hann ekki spýtt út. Hjá ketti sem er í lagi fer hárið í gegnum þarmana og út með hægðunum. Hárbolti verður þegar hárið fer ekki í gegn: annaðhvort er of mikið hár, hann snyrtir sig of mikið, eða hreyfing þarmanna er ekki næg.

Hárbolti nokkrum sinnum á ári er innan þess sem má vænta. Oftar en einu sinni í mánuði er eitthvað sem á að skoða. Sé kötturinn að snyrta sig of mikið er hárboltinn einkenni húðvanda eða streitu en ekki magavandamál, og sé hreyfingin í þörmunum hæg er það dýralæknismál sem leysist ekki með fóðri einu. Dýralæknar líta í auknum mæli á tíða hárbolta sem viðvörun en ekki eðlilegt kattalíf.

Greiðan er fyrsta svarið

Hár sem er greitt úr feldinum er hár sem kötturinn gleypir ekki. Þetta er einfaldasta og ódýrasta lausnin og hún er nefnd of sjaldan. Daglega hjá langhærðum, tvisvar til þrisvar í viku hjá stutthærðum, og meira á feldlosunartíma. Undirfeldsgreiða tekur það sem venjuleg greiða tekur ekki, og það er þar sem hárið er. Að greiða langhærðan kött er líka besta forvörnin gegn því að hann endi í svæfingu vegna flóka. Greiður og burstar fyrir ketti eru hér.

Hvað hárboltavörur gera

Þær virka, og þær virka á einkennin. Maukin smyrja og hjálpa hárinu að fara í gegn, oft strax. Hárboltafóður notar trefjar til þess sama í hverri máltíð. Hvorugt svarar spurningunni um af hverju hárið fer ekki í gegn. Röðin er því greiða fyrst, svo mauk eða fóður, og dýralæknir ef þetta er oftar en einu sinni í mánuði.

Trefjar eru ekki eitt efni. Óleysanlegar trefjar gefa massa og ýta innihaldinu áfram, og þær hjálpa hári að fara í gegn. Leysanlegar trefjar binda vatn og mýkja, og þær hjálpa við harðlífi. Trefjar virka aðeins með vatni. Köttur á þurrfóðri einu sem fær trefjaríkt fóður getur orðið harðlífari en hann var, og þess vegna fylgir blautfóður alltaf trefjaráðgjöf. Of mikið af trefjum þynnir líka næringuna, svo hárboltafóður er ekki sjálfgefið fyrir alla ketti.

Algengasta orsökin sem enginn nefnir

Áður en fóðrið er skoðað: var því nýlega breytt, og á hversu mörgum dögum? Snögg fóðurbreyting gefur niðurgang eða uppköst hjá stórum hluta katta, og það gildir líka þegar skipt er yfir á betra fóður. Betra fóður sem er gefið á einum degi gefur niðurgang, og þá er fóðrið dæmt. Fóðurskipti taka sjö til tíu daga.

Fóðrið getur líka verið fullkomið og maginn samt í ólagi. Þá er svarið oftast það sem er gefið á milli mála: pylsa, ostur, sósa og mjólk. Kúamjólk gefur niðurgang hjá flestum fullorðnum köttum og hún er enn algengustu mistökin. Fjölbreytt nammi frá mörgum merkjum á sama degi er sama áhætta og fóðurbreyting. Spurðu líka hvort einhver annar á heimilinu gefi honum eitthvað.

Gras og plöntur

Kettir borða gras og enginn veit alveg af hverju. Sú skoðun að grasið sé til að æla upp hárboltum er þrálát og gögnin styðja hana illa. Kötturinn borðar plöntu hvort sem er, svo kattagras er til þess að þú ráðir hvaða planta það verður, og það færir hann frá stofuplöntunum. Liljur eru lífshættulegar köttum, líka frjókornin, og spyrjir þú um tiltekna plöntu er dýralæknir betri en ágiskun.

Viðkvæm melting er lýsing, ekki sjúkdómsgreining. Fjögur atriði gera vinnuna í fóðri fyrir hana: fá og skýr hráefni, vel meltanlegt prótein, prebíótík sem fæða góðar bakteríur, og probíótík sem eru lifandi bakteríur og virka oftast tímabundið eftir niðurgang eða sýklalyf. Þess vegna þarf oft að prófa sig áfram, og litlar pakkningar eru réttari byrjun en stór poki. Kattafóður er allt á einum stað.

Algengar spurningar

Tengt efni

• Feldhirða fyrir ketti
• Bætiefni fyrir ketti
• Skálar og drykkjarbrunnar
• Kattafóður